Tapu İptali ve Tescil Davası Nedir?
Muris muvazaası, hukuki ehliyetsizlik ve vekâlet görevinin kötüye kullanılması hâllerinde tapu iptali ve tescil davası: görevli mahkeme, zamanaşımı ve ispat.
Detaylı bilgiHizmet Alanlarımız
Yolsuz tescil, muvazaa ve vekâlet istismarı hâllerinde mülkiyetin gerçek sahibine iadesi.
Kısaca
Tapu iptali ve tescil davası, tapu kütüğündeki kaydın gerçek hukuki durumu yansıtmadığı hâllerde kaydın düzeltilmesi için açılan bir ayni hak davasıdır. En sık dayanılan sebepler muris muvazaası, hukuki ehliyetsizlik, vekâlet görevinin kötüye kullanılması ve sahteciliktir. Dava, taşınmazın bulunduğu yer asliye hukuk mahkemesinde açılır ve bu yetki kesindir.
Tapu kaydı, Türk hukukunda mülkiyetin en güçlü göstergesidir; ancak dokunulmaz değildir. Kaydın hukuki sebebe dayanmadığı veya sebebin sonradan geçersiz hâle geldiği durumlarda kayıt yolsuz tescil sayılır ve düzeltilmesi istenebilir (TMK m. 1024-1025).
Bu davalarda belirleyici olan, tapudaki görünürdeki işlemin arkasındaki gerçek iradenin ortaya konmasıdır. Satış bedelinin ödenip ödenmediği, tarafların ekonomik durumu, satış tarihindeki sağlık durumu ve akrabalık ilişkileri birlikte değerlendirilir. Bu nedenle delil hazırlığı, dava dilekçesinden önce tamamlanmalıdır.
Tapu kaydı, akit tablosu, resmi senet ve varsa vekâletname temin edilerek işlemin geçmişi çıkarılır.
Banka kayıtları, sağlık raporları, tanık beyanları ve emsal değer araştırması ile gerçek irade ortaya konur.
Taşınmazın üçüncü kişilere devrini önlemek için tedbir talep edilir ve dava açılır.
Karar kesinleştikten sonra tapu müdürlüğünde tescil işlemi tamamlanır.
Dava, taşınmazın bulunduğu yer asliye hukuk mahkemesinde açılır. Bu yetki kuralı kesin yetki niteliğindedir; taraflar aksini kararlaştıramaz ve mahkeme yetkisizliği kendiliğinden inceler.
Muris muvazaasında satış bedelinin gerçekten ödenip ödenmediği, mirasbırakanın satışa ihtiyacı olup olmadığı, taşınmazın gerçek değeri ile senetteki bedel arasındaki fark, tarafların akrabalık ilişkisi ve mirasbırakanın sağlık durumu birlikte değerlendirilir. Tanık dâhil her türlü delille ispat mümkündür.
Bu davalar bilirkişi incelemesi, keşif ve tanık dinlenmesi gerektirdiğinden ilk derece mahkemesinde ortalama 1,5-3 yıl sürebilmektedir. İstinaf aşaması bu süreye eklenir.
Bu riski önlemek için dava açılırken tapu kaydına ihtiyati tedbir şerhi konulması talep edilmelidir. Şerh konulduktan sonra yapılan devirler, davanın sonucuna bağlı olarak alıcıyı bağlar; şerh yoksa iyiniyetli üçüncü kişilerin kazanımı korunabilir (TMK m. 1023).
Vekâlet görevinin kötüye kullanılması hâlinde tapu iptali ve tescil davası açılabilir. Vekilin, vekâlet verenin menfaatine aykırı ve kendi veya yakınları lehine yaptığı işlemler geçersizdir. Bu durumda üçüncü kişinin iyiniyeti, işlemin niteliğine göre ayrıca değerlendirilir.
Hukuki kontrol: Avukat, Kurucu Gökay Kahan
Dosyanızı anlatın, hangi hukuki yolların açık olduğunu ve sürecin nasıl işleyeceğini net biçimde aktaralım.
0553 681 31 63Pazartesi – Cuma, 09.00 – 18.00